logo-right
logo-middle
logo-left

محصول ناخالص داخـلی

حسابهای منطقه ای مجموعه ای از حسابها ، جداول استاندارد ، تعاریف و مفاهیم و روش های محاسبه است که به صورت جامع و هدفمند ، مطالعه کمی و منظم فعالیت های اقتصادی یک منطقه مشخصی را برای یک دوره زمانی معلوم ،معمولاً یک سال ، امکان پذیر می سازد. به عبارت دیگر نقشی را که حسابهای ملی در سطح کل کشور به عهده دارد حسابهای منطقه ای همان نقش ، اهمیت و کاربرد را در سطح منطقه عهده دار است. از نظر اهمیت و کاربرد نیز ، حسابهای منطقه ای ، نقش شایان توجهی را در برنامه ریزی منطقه ای ،بررسی عملکرد اقتصاد منطقه ای و تحلیل امکانات و پتانسیل های منطقه ای به عهده دارد به طوری که تحقق اهداف برنامه ریزی منطقه ای بدون استفاده از یافته ها ، شاخص ها و متغیرهای حسابهای منطقه ای امکان پذیر نیست.

مبانی نظری حسابهای منطقه ای ، همانند حسابهای ملی ، « system of national accounts » «SNA» مبتنی بر سیستم حسابهای ملی است ، با این تفاوت که تبدیل سطح جغرافیایی ملی به منطقه ای ، مسائل ویژه ای را باعث می شود که به طور کامل در «SNA» بررسی و پیش بینی نشده ، این مسائل ویژه را بایستی در نظر داشت. علیرغم نیاز برنامه ریزان به نتایج حسابهای منطقه ای و نیز علیرغم توسعه دانش نظری و علمی حسابهای ملی ، حسابهای منطقه ای و نیز علیرغم توسعه دانش نظری و علمی حسابهای ملی ، حسابهای منطقه ای در جهان و ایران از سوابق تجربی قابل توجهی برخوردار نمی باشد. این کار علیرغم مشکلات عدیده توسط معاونت برنامه ریزی استانداری و با کمک دفتر حسابهای منطقه ای مرکز آمار ایران برای اولین بار در ۶ استان کشور( از جمله تهران) در سال ۱۳۷۶ و در سال ۱۳۷۹ برای همه استانها انجام گرفت و مرکز آمار ایران در این راستا هر ساله محصول ناخالص داخلی استانها و اطلاعات تفضیلی مربوط به ارزش افزوده ۷۲ رشته فعالیت اقتصادی را تهیه و منتشر می کند.

شماره جدول عنوان جدول بازه زمانی محدوده جغرافیایی
H0101 محصول ناخالص داخلی استان (GDP) و سهم آن از کل کشور (میلیون ریال- درصد) سالانه استان
H0102 مقایسه محصول ناخالص داخلی استان تهران و کل کشور(میلیون ریال) سالانه استان
H0103 محصول ناخالص داخلی بدون نفت و سرانه (میلیون ریال- هزار ریال) سالانه استان
H0104 محصول ناخالص داخلی با نفت و سرانه (میلیون ریال- هزار ریال) سالانه استان

در میان شاخص‌های اقتصاد کلان، محصول ناخالص داخلی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. زیرا نه تنها به‌عنوان مهمترین شاخص عملکرد اقتصادی در تجزیه و تحلیل ها و ارزیابی ها مورد استفاده قرار می گیرد، بلکه بسیاری از دیگر اقلام کلان اقتصاد محصولات جنبی محاسبه و برآورد آن محسوب می گردند.

محصول ناخالص داخلی و ارزش افزوده ناخالص هردو یک مفهوم اقتصادی را بیان می کنند ولی ارزش آنها با یکدیگر متقاوت است و تفاوت آن ها در مالیات و یارانه (یارانه) است. کل ارزش محصولات نهایی تولید شده توسط  واحدهای اقتصادی مقیم منطقه در دوره زمانی معین (سالانه یا فصلی) را محصول ناخالص داخلی می نامند. از آنجا که مقادیر ارزش افزوده به قیمت جاری محاسبه شده است، محصول ناخالص داخلی نیز به قیمت های جاری است و تغییرات تورمی از آن کم نشده است.

هریک از محصولات تولید شده در اقتصاد به‌ منظور تبدیل به محصول نهایی چندین مرحله را طی می کنند. مثلا نان، به‌عنوان یک محصول نهایی که مستقیماً به مصرف می‌رسد، از مراحلی مانند تولید گندم و آرد می گذرد. روشن است که در محصولات پیچیده صنعتی تعداد مراحل تبدیل یا فراوری بیشتر است. به هرحال در برآورد تولید ناخالص داخلی باید ارزش محصول نهایی (نان) را مورد استفاده قرار داد، زیرا ارزش آرد در آن مستتر است، چنانکه ارزش گندم بطور ضمنی در آرد وجود دارد. اگر ارزش هر یک از این مراحل را جداگانه در تولید ناخالص داخلی منظور کنیم در واقع ارزش محصولات تولید شده در اقتصاد را بیشتر از میزان واقعی برآورد کرده‌ایم. به همین دلیل در تعریف بالا بر کلمه نهایی تاکید شده است.

آب و هوا و محیط زیست

خدمات اجتماعی و حمایتی

سیاسی و تقسیمات کشوری

صنعت و معدن

هزینه و درامد خانوار